Μηροκοτυλιαία πρόσκρουση
Η μηροκοτυλιαία πρόσκρουση είναι μια από τις αιτίες που προκαλούν πόνο στο ισχίο. Προκαλείται από οστική παραμόρφωση στην κεφαλή του μηριαίου ή/και στην κοτύλη. Ως αποτέλεσμα δημιουργείται ανώμαλη πρόσκρουση του ενός οστού επί του άλλου κατά τις κινήσεις του ισχίου. Με την πάροδο του χρόνου, αυτή η πρόσκρουση μπορεί να οδηγήσει την άρθρωση του ισχίου σε πρόωρη φθορά και οστεοαρθρίτιδα. Στη διεθνή βιβλιογραφία απαντάται με τον όρο Femoroacetabular Impingement – FAI.
Λίγα λόγια για την ανατομία
Το ισχίο αποτελείται από την κοτύλη και την κεφαλή του μηριαίου. Η κοτύλη είναι τμήμα του οστού της λεκάνης και η κεφαλή του μηριαίου είναι το εγγύς τμήμα του μηριαίου οστού.
Η επιφάνεια επαφής των δύο οστών καλύπτεται από αρθρικό χόνδρο. Ο χόνδρος επιτρέπει στα δύο οστά να κινούνται με χαμηλό συντελεστή τριβής. Γύρω από την κοτύλη υπάρχει ο επιχείλιος χόνδρος, ο οποίος αυξάνει τη σφαιρικότητα της κοτύλης. Ως αποτέλεσμα, αυξάνεται η σταθερότητα της άρθρωσης.
Μηροκοτυλιαία πρόσκρουση: Τι είναι;
Στη μηροκοτυλιαία πρόσκρουση, το επιπλέον οστικό τεμάχιο προκαλεί ανώμαλη πρόσκρουση μεταξύ της μηριαίας κεφαλής και της κοτύλης. Συνεπώς, τα οστά δεν μπορούν να κινηθούν ομαλά. Σταδιακά, η πρόσκρουση προκαλεί τραυματισμό και ρήξη (σχίσιμο) του επιχειλίου χόνδρου. Αργότερα, επέρχεται η προοδευτική καταστροφή της άρθρωσης.
Μηροκοτυλιαία πρόσκρουση: Ταξινόμηση
Υπάρχουν 3 τύποι:
- Pincer: στον τύπο αυτό η πρόσκρουση γίνεται λόγω ανώμαλης οστικής προεξοχής στην πλευρά της κοτύλης.
- Cam: η οστική προεξοχή βρίσκεται στην πλευρά της μηριαίας κεφαλής, κυρίως στο πρόσθιο τμήμα της, στο όριο κεφαλής και αυχένα. Διαταράσσεται έτσι η φυσιολογική σφαιρικότητα της κεφαλής.
- Συνδυασμός και των δύο (Τύπος Pincer-Cam): συνυπάρχει το πλεονάζον οστούν τόσο στην κοτύλη, όσο και στο μηριαίο.
Αίτια του συνδρόμου μηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης
Οι οστικές προεξοχές αναπτύσσονται στην παιδική ηλικία, σε περιπτώσεις που το ισχίο δεν αναπτύσσεται φυσιολογικά. Ως αιτίες έχουν ταυτοποιηθεί:
- Επιφυσιολίσθηση μηριαίας κεφαλής
- Νόσος των Leg-Perthes-Calvé
- Coxa magna (πάθηση, στην οποία η κεφαλή του μηριαίου είναι υπερβολικά μεγάλη σε σχέση με την κοτύλη)
- Κατάγματα ισχίου που έχουν πωρωθεί σε κακή θέση
- Ιδιοπαθής οπίσθια κλίση της κοτύλης (πρόσφατα αναγνωρίσθηκε στο 15% του πληθυσμού)
- Δυσπλασία του ισχίου
Δεν είναι γνωστή η συχνότητα του συνδρόμου. Σε πολλές περιπτώσεις δεν υπάρχουν έντονα συμπτώματα και ο ασθενής δεν καταλήγει στο γιατρό, οπότε το σύνδρομο δεν αναγνωρίζεται. Άλλες φορές αντιμετωπίζεται λανθασμένα ως μια «θλάση» μυών του ισχίου, ως «τενοντίτιδα», ως «τροχαντηρίτιδα», ή ως μια «αρχόμενη αρθρίτιδα» και παραμένει χρόνια χωρίς ειδική θεραπεία. Όταν όμως υπάρχουν συμπτώματα, τότε ανευρίσκεται κάκωση του επιχειλίου και του αρθρικού χόνδρου.
Στον αθλούμενο πληθυσμό τα συμπτώματα αρχίζουν συνήθως πολύ νωρίτερα.
Μηροκοτυλιαία πρόσκρουση: Συμπτώματα
Τα πιο συνηθισμένα συμπτώματα της μηροκοτυλιαίας πρόσκρουσης είναι:
- Πόνος
- Δυσκαμψία (κυρίως στην έσω στροφή)
- Χωλότητα
Ο πόνος εντοπίζεται στην πρόσθια άνω επιφάνεια του μηρού (ριζομήριο), εντούτοις μπορεί να εμφανιστεί και στην έξω πλάγια επιφάνεια του μηρού οπότε λαμβάνεται εσφαλμένα ως «τροχαντηρίτιδα». Στροφικές κινήσεις και βαθιά καθίσματα επίσης μπορεί να προκαλούν πόνο.
Πρόσφατες εργασίες ανέδειξαν σημαντική καθυστέρηση στη διάγνωση της πάθησης. Οι Jäger και συνεργάτες (2004) ανέφεραν καθυστέρηση στη διάγνωση κατά 5,4 έτη κατά μέσο όρο από την έναρξη των συμπτωμάτων. Οι Burnett και συν. (2006) ανέφεραν καθυστέρηση κατά 22 μήνες, με κατά μέσο όρο επίσκεψη σε 3,3 ιατρούς ανά ασθενή, μέχρι να τεθεί η υποψία και η διάγνωση.
Με βάση την παθοφυσιολογία της πάθησης εύκολα αντιλαμβάνεται κανείς τις σοβαρές συνέπειες της καθυστερημένης διάγνωσης. Ακόμα σπουδαιότερο είναι ότι η πάθηση εμφανίζεται σε νέους και δραστήριους ασθενείς.
Διάγνωση συνδρομου μηροκοτυλιαίας διακρουσης
Η διάγνωση γίνεται μετά από προσεκτική λήψη του ιστορικού και λεπτομερούς κλινικής εξέτασης. Ο τυπικός ασθενής είναι νέος ή μέσης ηλικίας ασθενής. Περιγράφει σταδιακά επιδεινούμενο άλγος στην περιοχή μπροστά από το ισχίο (ριζομήριο). Τότε, θα πρέπει να εξετάζεται για πιθανή μηροκοτυλιαία πρόσκρουση. Υπάρχουν ειδικά τεστ, όπως τεστ πρόσκρουσης στην κάμψη και έσω στροφή. Με αυτά τα τεστ μπορεί να αποκαλυφθεί η πάθηση.
Απεικονιστικές σχολές συνδρομου μηροκοτυλιαίας διακρουσης
Η πάθηση επιβεβαιώνεται με απεικονιστικό έλεγχο. Αυτός περιλαμβάνει:
- ακτινογραφίες,
- μαγνητική τομογραφία
- αξονική τομογραφία με ανασύνθεση εικόνων και 3D
